Artikel
Old Curtains, New Screens
za 17 juni 2006
De val van de Berlijnse Muur heeft aan de Koude Oorlog en de radicale scheiding die Europa vier decennia typeerde een einde gemaakt. Post-communistisch Europa wordt door vele ingrijpende transformaties gekenmerkt, niet in de laatste plaats op het gebied van de media. De mediale infrastructuur is radicaal veranderd, nieuwe mondiale technologieën zoals mobiele telefonie en satelliettelevisie hebben in Centraal- en Oost-Europa hun opgang gemaakt en kunst en cultuur hebben in interactie hiermee belangrijke veranderings-processen ondergaan.
tekst uitklappen [ + ]
De transformaties die de landen in het voormalige Oostblok mede onder invloed van globaliseringsprocessen doormaken, hebben de regio die tot 1989 achter het IJzeren Gordijn verscholen lag, op diverse wijzen ontsloten. Tegelijk echter hebben zich na de omwentelingen nieuwe scheidslijnen afgetekend, onder meer op het gebied van de representatie van minderheden.
Het symposium op 17 juni spitst zich toe op de manier waarop etnische, seksuele, gender en religieuze minderheden betrokken zijn in de transforma-ties in Centraal- en Oost-Europa. Enerzijds gaat het hier om de wijze waarop minderheidsgroeperingen zoals de Roma en homoseksuelen worden gerepre-senteerd in de media, anderzijds ook om de manier waarop deze groepen zichzelf actief in het medialandschap proberen te positioneren. Verschillende experts op het gebied van media, cultuur en kunst belichten de Centraal- en Oost-Europese mediatransformaties en de ambivalenties die daarmee gepaard gaan. Het symposium is georganiseerd in de vorm van een reeks korte presentaties, gevolgd door discussies met het publiek. Er worden ook documentaires en kunstwerken vertoond. In het avondprogramma staat het recente werk van de videokunstenares Angela Melitopoulos centraal.
Aanvang | divers, zie hieronder
Entree | 5 € (dag progamma); 5 € (avond programma) 7,50 € (voor hele dag).
Voertaal | Engels
Symposium en Avondprogramma Zaterdag 17 juni:
Xenofobie en de opkomst van nieuwe medianetwerken
17 juni, 10:30 - 11:15
Tomász Kitlinski zal kijken naar hoe uitingen van xenofobie in Centraal- en Oost-Europa samengaan met de ontwikkeling van nieuwe transnationale medianetwerken en -structuren door gays, lesbiennes en feministen. Kitlinski meent dat er in dit verband kan worden gesproken van de opkomst van een vorm van 'seksuele dissidentie' en dat de dissidenten in kwestie tegelijkertijd in toenemende mate een nieuwe stem in de post-communistische literatuur, cultuur en activisme vertegenwoordigen. Kitlinski thematiseert de wijze waar-op seksuele minderheden vaak van officiële discoursen worden uitgesloten en de manier waarop de betrokken groepen nieuwe medianetwerken mobiliseren om die uitsluiting te thematiseren en er de strijd mee aan te gaan.
Tomász Kitlinski is docent filosofie aan de Marie Curie Universiteit in Lublin in Polen. Hij publiceerde onder meer The Stranger Is Within Us (2001) en Love and Democracy: Reflections on the Homosexual Question in Poland (2005). Hij levered een bijdrage aan de bundel Our Monica, Ourselves: The Clinton Affair and the National Interest (New York University Press, 2001).
Virtuele ruimte en het internet:
Zelfrepresentaties van Oost-Europese vrouwen op het web
17 juni, 11:45 - 12:30
Arturas Tereskinas analyseert de visuele strategieën die Oost-Europese vrouwen in contactadvertenties op het internet tot uitdrukking brengen. Wat voor vragen met betrekking tot zelfrepresentatie, gender, lichamelijkheid en seksualiteit roepen de beelden in deze advertenties op? Welke conventies rond representatie spelen hier een rol? Aan de hand van een analyse van de contact-advertenties op het internet zal Tereskinas laten zien dat de vrouwen hierin niet alleen hun seksualiteit tot uitdrukking brengen, maar ook aspecten die met verlangen en onzekerheid samenhangen.
Arturas Tereskinas is universitair docent sociologie aan de Vytauras Magnus Universiteit in Kaunas en de Universiteit van Vilnius in Litouwen. Hij is de auteur van Bodily Signs: Sexuality, Identity and Space in Lithuanian Culture (2001), Imperfect Communities: Identity, Discourse and Nation in the Seventeenth-Century Grand Duchy of Lithuania (2005), Public Lives, Intimate Places: Body, Publicity, and Fantasy in Contemporary Lithuania (2002) en Men and Fatherhood: New Forms of Masculinity in Europe (2005, met Jolanta Reingardiene).
De rol van Europese instituties in steun voor nieuwe media:
Roma media
17 juni, 12:30 - 13:15
Valeriu Nicolae zal ingaan op de rol die Europese instituties en niet-gouverne-mentele organisaties (NGO's) spelen in de steun voor media-gerelateerde projecten. Hij richt zich daarbij op de ontwikkeling van Roma media in post-communistisch Europa. Hij zal aandacht besteden aan de manier waarop die media functioneren in relatie tot de massamedia, alsmede aan de wijze waarop Roma media alternatieve bronnen van informatie vormen.
Valeriu Nicolae is secretaris-generaal van het European Roma Grassroots Organizations Network (ERGO). Dit is een netwerk van Roma organisaties uit Slowakije, Servië en Montenegro, Moldavië, Bulgarije, Roemenië en Albanië. Nicolae is bestuurslid van het Open Society Institute (OSI). Van de oprichting in 2003 tot maart 2006 was hij mede-directeur van de in Brussel gevestigde European Roma Information Office (ERIO). In de Zuid-Roemeense stad Craiova ontwikkelde hij een onderwijsprogramma voor Roma-kinderen.
Getto entertainment:
Massamedia en de representatie van minderheden
17 juni, 14:15 - 15:45
Anikó Imre zal ingaan op de manier waarop film- en televisieprogramma's - in het bijzonder soaps en reality TV - van invloed zijn op de publieke opinie rond minderheden. Ze zal vooral aandacht besteden aan de animatiefilm Nyócker (Hongarije, 2004, 90 min.) van de Hongaarse regisseur Áron Gauder. Nyócker thematiseert op ludieke wijze de conflicten tussen het stadsbestuur van Boedapest en verschillende Hongaarse minderheden in het achtste district van de Hongaarse hoofdstad, dat ook wel het 'Roma getto' wordt genoemd.
Anikó Imre verricht postdoctoraal onderzoek aan de Amsterdam School for Cultural Analysis (ASCA) aan de Universiteit van Amsterdam. Ze heeft uitgebreid gepubliceerd over Centraal- en Oost-Europese film en media. Ze is redacteur van East European Cinema (Routledge, 2005).
Overheden versus kunst? Kunst als alternatief medium
17 juni, 16:15 - 17:00
Pawel Leszkowicz zal kijken naar de manier waarop verschillende soorten kunst functioneren als alternatieve media en hoe kunst een tegenwicht biedt voor de eenzijdige genderstructuur die in de officiële, vaak nog door de overheid gesteunde media tot uitdrukking wordt gebracht. Hij zal zich daarbij toespitsen op verschillende controversen rond minderheden in de Poolse media en kunst. Leszkowicz betoogt dat de wijze waarop comtemporaine Poolse kunst aan sexualiteit en gender refereert een verborgen aspect van de Poolse geschiedenis en maatschappij kan ontsluiten en zo kan bijdragen aan een verrijking van het medialandschap.
Pawel Leszkowicz doceert moderne kunst en kunstgeschiedenis en is curator aan de Faculteit Kunstgeschiedenis van de Adam Mickiewicz Universiteit in Poznan, Polen. Hij publiceerde onder meer The Iconography of Subjectivity: Helen Chadwick (2001), Love and Democracy: Reflections on the Homo-sexual Question in Poland (Aureus, 2005) en leverde een bijdrage aan Our Monica, Ourselves: The Clinton Affair and the National Interest (New York University Press, 2001). Deze zomer organiseert hij als curator de moderne kunsttentoonstelling Love and Democracy in Gdansk (10 juni - 10 oktober).
Speciaal avondprogramma:
Timescapes van Angela Melitopoulos
17 juni, 20:00 - 22:00
Timescapes is een uniek videokunst-project dat is voortgekomen uit de samen-werking tussen verschillende Europese videokunstenaars en -activisten. Timescapes gaat over aspecten van collectieve herinnering in Zuid-Oost Europa die met migratie en mobiliteit samenhangen. Het project maakt gebruik van nieuwe vormen van representatie in film en video door de moge-lijkheden van niet-lineaire editing via het internet te exploreren. Timescapes is gebaseerd op een omvangrijke database die is samengesteld door vijf video-kunstenaars en -activisten uit Keulen (Angela Melitopoulos), Berlijn (Hito Steyerl), Belgrado (Dragana Zarevac), Athene (Freddy Viannelis) en Ankara (Videa: media collective). In deze database hebben zij verschillende aspecten van mobiliteit en migratie in zgn. "B-zones territories" in Zuid-Oost Europa samengebracht, en ook de herinneringen die met migratie verbonden zijn. Angela Melitopoulos zal met name haar eigen bijdrage aan Timescapes vertonen en presenteren, de zgn. road movie "Corridor X".
Angela Melitopoulos is videokunstenares en woont in Keulen. Ze studeerde aan de kunstacademie in Düsseldorf bij Nam June Paik. Ze werkt vanaf 1986 met elektronische media en heeft uitgebreid geëxperimenteerd met video-installaties, zgn. 'single-channel-tapes', video-essays en documentaires. Haar video-essay Passing Drama (1999) heeft verschillende prijzen gewonnen, waaronder de Prijs van de Raad van Europa (2000). Timescapes is eerder dit jaar als onderdeel van de tentoonstelling B-Zone: Becoming Europe and Beyond tentoongesteld in de Kunstwerke in Berlijn.
Organisatie
Old Curtains, New Screens is georganiseerd door de NWO onderzoeksgroep Globalization and the Transformation of Cultural Identities in Central and Eastern Europe (Amsterdam School for Cultural Analysis, Universiteit van Amsterdam), De Balie, De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), de Faculteit der Letteren aan de Vrije Universiteit Amsterdam en Architecturalia.
tekst uitklappen [ + ]
Het symposium op 17 juni spitst zich toe op de manier waarop etnische, seksuele, gender en religieuze minderheden betrokken zijn in de transforma-ties in Centraal- en Oost-Europa. Enerzijds gaat het hier om de wijze waarop minderheidsgroeperingen zoals de Roma en homoseksuelen worden gerepre-senteerd in de media, anderzijds ook om de manier waarop deze groepen zichzelf actief in het medialandschap proberen te positioneren. Verschillende experts op het gebied van media, cultuur en kunst belichten de Centraal- en Oost-Europese mediatransformaties en de ambivalenties die daarmee gepaard gaan. Het symposium is georganiseerd in de vorm van een reeks korte presentaties, gevolgd door discussies met het publiek. Er worden ook documentaires en kunstwerken vertoond. In het avondprogramma staat het recente werk van de videokunstenares Angela Melitopoulos centraal.
Aanvang | divers, zie hieronder
Entree | 5 € (dag progamma); 5 € (avond programma) 7,50 € (voor hele dag).
Voertaal | Engels
Symposium en Avondprogramma Zaterdag 17 juni:
Xenofobie en de opkomst van nieuwe medianetwerken
17 juni, 10:30 - 11:15
Tomász Kitlinski zal kijken naar hoe uitingen van xenofobie in Centraal- en Oost-Europa samengaan met de ontwikkeling van nieuwe transnationale medianetwerken en -structuren door gays, lesbiennes en feministen. Kitlinski meent dat er in dit verband kan worden gesproken van de opkomst van een vorm van 'seksuele dissidentie' en dat de dissidenten in kwestie tegelijkertijd in toenemende mate een nieuwe stem in de post-communistische literatuur, cultuur en activisme vertegenwoordigen. Kitlinski thematiseert de wijze waar-op seksuele minderheden vaak van officiële discoursen worden uitgesloten en de manier waarop de betrokken groepen nieuwe medianetwerken mobiliseren om die uitsluiting te thematiseren en er de strijd mee aan te gaan.
Tomász Kitlinski is docent filosofie aan de Marie Curie Universiteit in Lublin in Polen. Hij publiceerde onder meer The Stranger Is Within Us (2001) en Love and Democracy: Reflections on the Homosexual Question in Poland (2005). Hij levered een bijdrage aan de bundel Our Monica, Ourselves: The Clinton Affair and the National Interest (New York University Press, 2001).
Virtuele ruimte en het internet:
Zelfrepresentaties van Oost-Europese vrouwen op het web
17 juni, 11:45 - 12:30
Arturas Tereskinas analyseert de visuele strategieën die Oost-Europese vrouwen in contactadvertenties op het internet tot uitdrukking brengen. Wat voor vragen met betrekking tot zelfrepresentatie, gender, lichamelijkheid en seksualiteit roepen de beelden in deze advertenties op? Welke conventies rond representatie spelen hier een rol? Aan de hand van een analyse van de contact-advertenties op het internet zal Tereskinas laten zien dat de vrouwen hierin niet alleen hun seksualiteit tot uitdrukking brengen, maar ook aspecten die met verlangen en onzekerheid samenhangen.
Arturas Tereskinas is universitair docent sociologie aan de Vytauras Magnus Universiteit in Kaunas en de Universiteit van Vilnius in Litouwen. Hij is de auteur van Bodily Signs: Sexuality, Identity and Space in Lithuanian Culture (2001), Imperfect Communities: Identity, Discourse and Nation in the Seventeenth-Century Grand Duchy of Lithuania (2005), Public Lives, Intimate Places: Body, Publicity, and Fantasy in Contemporary Lithuania (2002) en Men and Fatherhood: New Forms of Masculinity in Europe (2005, met Jolanta Reingardiene).
De rol van Europese instituties in steun voor nieuwe media:
Roma media
17 juni, 12:30 - 13:15
Valeriu Nicolae zal ingaan op de rol die Europese instituties en niet-gouverne-mentele organisaties (NGO's) spelen in de steun voor media-gerelateerde projecten. Hij richt zich daarbij op de ontwikkeling van Roma media in post-communistisch Europa. Hij zal aandacht besteden aan de manier waarop die media functioneren in relatie tot de massamedia, alsmede aan de wijze waarop Roma media alternatieve bronnen van informatie vormen.
Valeriu Nicolae is secretaris-generaal van het European Roma Grassroots Organizations Network (ERGO). Dit is een netwerk van Roma organisaties uit Slowakije, Servië en Montenegro, Moldavië, Bulgarije, Roemenië en Albanië. Nicolae is bestuurslid van het Open Society Institute (OSI). Van de oprichting in 2003 tot maart 2006 was hij mede-directeur van de in Brussel gevestigde European Roma Information Office (ERIO). In de Zuid-Roemeense stad Craiova ontwikkelde hij een onderwijsprogramma voor Roma-kinderen.
Getto entertainment:
Massamedia en de representatie van minderheden
17 juni, 14:15 - 15:45
Anikó Imre zal ingaan op de manier waarop film- en televisieprogramma's - in het bijzonder soaps en reality TV - van invloed zijn op de publieke opinie rond minderheden. Ze zal vooral aandacht besteden aan de animatiefilm Nyócker (Hongarije, 2004, 90 min.) van de Hongaarse regisseur Áron Gauder. Nyócker thematiseert op ludieke wijze de conflicten tussen het stadsbestuur van Boedapest en verschillende Hongaarse minderheden in het achtste district van de Hongaarse hoofdstad, dat ook wel het 'Roma getto' wordt genoemd.
Anikó Imre verricht postdoctoraal onderzoek aan de Amsterdam School for Cultural Analysis (ASCA) aan de Universiteit van Amsterdam. Ze heeft uitgebreid gepubliceerd over Centraal- en Oost-Europese film en media. Ze is redacteur van East European Cinema (Routledge, 2005).
Overheden versus kunst? Kunst als alternatief medium
17 juni, 16:15 - 17:00
Pawel Leszkowicz zal kijken naar de manier waarop verschillende soorten kunst functioneren als alternatieve media en hoe kunst een tegenwicht biedt voor de eenzijdige genderstructuur die in de officiële, vaak nog door de overheid gesteunde media tot uitdrukking wordt gebracht. Hij zal zich daarbij toespitsen op verschillende controversen rond minderheden in de Poolse media en kunst. Leszkowicz betoogt dat de wijze waarop comtemporaine Poolse kunst aan sexualiteit en gender refereert een verborgen aspect van de Poolse geschiedenis en maatschappij kan ontsluiten en zo kan bijdragen aan een verrijking van het medialandschap.
Pawel Leszkowicz doceert moderne kunst en kunstgeschiedenis en is curator aan de Faculteit Kunstgeschiedenis van de Adam Mickiewicz Universiteit in Poznan, Polen. Hij publiceerde onder meer The Iconography of Subjectivity: Helen Chadwick (2001), Love and Democracy: Reflections on the Homo-sexual Question in Poland (Aureus, 2005) en leverde een bijdrage aan Our Monica, Ourselves: The Clinton Affair and the National Interest (New York University Press, 2001). Deze zomer organiseert hij als curator de moderne kunsttentoonstelling Love and Democracy in Gdansk (10 juni - 10 oktober).
Speciaal avondprogramma:
Timescapes van Angela Melitopoulos
17 juni, 20:00 - 22:00
Timescapes is een uniek videokunst-project dat is voortgekomen uit de samen-werking tussen verschillende Europese videokunstenaars en -activisten. Timescapes gaat over aspecten van collectieve herinnering in Zuid-Oost Europa die met migratie en mobiliteit samenhangen. Het project maakt gebruik van nieuwe vormen van representatie in film en video door de moge-lijkheden van niet-lineaire editing via het internet te exploreren. Timescapes is gebaseerd op een omvangrijke database die is samengesteld door vijf video-kunstenaars en -activisten uit Keulen (Angela Melitopoulos), Berlijn (Hito Steyerl), Belgrado (Dragana Zarevac), Athene (Freddy Viannelis) en Ankara (Videa: media collective). In deze database hebben zij verschillende aspecten van mobiliteit en migratie in zgn. "B-zones territories" in Zuid-Oost Europa samengebracht, en ook de herinneringen die met migratie verbonden zijn. Angela Melitopoulos zal met name haar eigen bijdrage aan Timescapes vertonen en presenteren, de zgn. road movie "Corridor X".
Angela Melitopoulos is videokunstenares en woont in Keulen. Ze studeerde aan de kunstacademie in Düsseldorf bij Nam June Paik. Ze werkt vanaf 1986 met elektronische media en heeft uitgebreid geëxperimenteerd met video-installaties, zgn. 'single-channel-tapes', video-essays en documentaires. Haar video-essay Passing Drama (1999) heeft verschillende prijzen gewonnen, waaronder de Prijs van de Raad van Europa (2000). Timescapes is eerder dit jaar als onderdeel van de tentoonstelling B-Zone: Becoming Europe and Beyond tentoongesteld in de Kunstwerke in Berlijn.
Organisatie
Old Curtains, New Screens is georganiseerd door de NWO onderzoeksgroep Globalization and the Transformation of Cultural Identities in Central and Eastern Europe (Amsterdam School for Cultural Analysis, Universiteit van Amsterdam), De Balie, De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), de Faculteit der Letteren aan de Vrije Universiteit Amsterdam en Architecturalia.
tekst uitklappen [ + ]
